Szkocja, Walia i Irlandia Północna odłączą się od Zjednoczonego Królestwa?
Czegoś takiego jeszcze nie było. Liderzy Szkocji, Walii i Irlandii Północnej podpisali w Cardiff wspólne porozumienie, w którym deklarują prawo swoich narodów do samostanowienia i wzywają Londyn do przygotowania się na zmiany konstytucyjne.
Po raz pierwszy w historii na czele wszystkich trzech zdecentralizowanych krajów stoją liderzy partii opowiadających się za ich niezależnością od Wielkiej Brytanii.
John Swinney ze Szkockiej Partii Narodowej, Rhun ap Iorwerth z Plaid Cymru i Michelle O’Neill z Sinn Féin mówią wprost: mieszkańcy Szkocji, Walii i Irlandii Północnej powinni mieć prawo sami zdecydować o swojej przyszłości.
„Czas Westminsteru dobiega końca” – stwierdzili sygnatariusze porozumienia. Liderzy chcą również większej współpracy między trzema krajami oraz powrotu ich państw do bliższych relacji z Unią Europejską.
Szczególnie mocno wybrzmiewa stanowisko Szkocji. John Swinney przekonuje, że mieszkańcy kraju powinni mieć możliwość samodzielnego decydowania o swojej przyszłości. Szkocki rząd chce doprowadzić do kolejnego referendum niepodległościowego. W 2014 roku Szkoci już raz odpowiadali na pytanie, czy chcą opuścić Zjednoczone Królestwo. Wtedy 55 proc. głosujących opowiedziało się za pozostaniem.
Z kolei w Irlandii Północnej kwestia przyszłości w ramach Zjednoczonego Królestwa jest dodatkowo związana z porozumieniem wielkopiątkowym, które przewiduje możliwość przeprowadzenia referendum w sprawie zjednoczenia Irlandii, jeśli pojawią się ku temu odpowiednie przesłanki.
Londyn nie zamierza jednak po prostu otworzyć drzwi do referendów. Premier Andy Burnham pozostaje zwolennikiem utrzymania Zjednoczonego Królestwa, choć jednocześnie deklaruje poparcie dla większej decentralizacji władzy.
Czy Wielka Brytania rzeczywiście może się rozpaść?
Na razie nic takiego się nie wydarzyło. Jest to jednak coś, czego wcześniej nie było: trzy części Zjednoczonego Królestwa zaczęły wspólnie naciskać na Londyn, aby uznał ich prawo do samodzielnego decydowania o przyszłości. A to może być dopiero początek… Wszak jakiś czas temu, choć wydawało się to nieprawdopodobne, rozpadła się Czechosłowacja, Jugosławia czy ZSRR. Więc wszystko jest możliwe.
fot: Grafika wygenerowana przez AI
